Իմ ծանոթությունն Էվելինա Հակոբյանի հետ այս տարածքում պատահական էր: Արցախի պետական համալսարանն ավարտած, բայց ռուսաստանաբնակ այս հմայիչ կինն ուշադրությունս գրավեց իմ տեղադրած նյութերին իր պարզ ու անմիջական արձագանքներով: Մի որոշ ժամանակ գեղարվեստական ու գրականագիտական վերլուծությունների փորձեր էի կատարում, նա առաջին ընթերցողն էր, և նրա խոսքն առանձնակի արժեք ուներ ինձ համար: Ես վաղուց հասկացել էի, որ գործ ունեմ խելացի հայուհու հետ, ով լեզվագրական կրթություն ուներ, բայց հանգամանքների բերումով նրա ընտանիքը հայտնվել էր օտարության մեջ:
Անակնկալը մեծ էր, երբ նրա իսկ միջնորդությամբ ես առաջարկ ստացա` իմ թղթակցությամբ համագործակցել Վորոնեժի հայկական համայնքի «Անի» թերթին, իսկ այնտեղ իմ համերկրացին էր, մեր դպրոցի նախկին տնօրեններից Ռազմիկ Պետրոսյանը: Եվ շուտով սահմանամերձ Մարտակերտի մեր ապրելակերպը` զուգահեռված դպրոցական կյանքին, իմ արձագանքներով տեղ գտավ թերթի էջերում:
Մեր գրագրությունների ընթացքում ես իմացա, որ նա հոգու խորքում ահռելի մեծ ցավ ունի` հարազատի կորուստ: Առավել զարմանալին ինձ համար զոհված եղբոր` Կոմիտաս Հակոբյանի` 1994 թ.-ից Արցախի գրողների միության անդամ լինելն էր, ում մասին երբևէ չէի լսել: Շուտով թերթում եմ գրողների միության օջախը, արդեն նկարի երիտասարդն ինձ չափազանց հարազատ էր թվում: Կյանքից անժամանակ հեռացած մեր երիտասարդ դասականների` Դուրյանի ու Մեծարենցի կողքին մի 22-ամյա ավարտված կյանք եմ տեսնում, մի ազատամարտիկ, ով զենքը ձեռքին` հասցրել էր բանաստեղծել…
Այսօր այս հեռուներից ես հասկանում եմ քրոջ ու բոլոր հարազատների դառնակսկիծ վիշտը, որ ամեն տարի մայիսի 5-ը գուժում է Կոմիտաս Հակոբյանի զոհվելու մասին, ու մի անցած հերոսական կյանք դառնում է ներկա, որտեղ բանաստեղծ կա իր ԳՈՅՈՒԹՅԱՆ ՊԱՏՐԱՆՔՈՎ, ազնիվ հայորդի, ում կյանքը արցախյան հողին շաղախված ՆՎԻՐՈՒՄ դարձավ` իր բանաստեղծությունների ժողովածուներով:
Այս պահին ես նրա մարտական կենսագրությունն եմ ընթերցում. «Կոմիտաս Արսենի Հակոբյանը ծնվել է 1972թ. հունիսի 1-ին, ԼՂՀ Մարտունու շրջանի Քերթ գյուղում` մտավորականի ընտանիքում: Յոթ երեխաներից վեցերորդն է: 1989-ին ավարտել է տեղի միջնակարգ դպրոցը և ընդունվել Կիրովականի մանկավարժական ինստիտուտի Ստեփանակերտի բաժանմունքի բանասիրական ֆակուլտետ: Մինչև կանոնավոր բանակի կազմակերպումը կամավոր մասնակցել է պաշտպանական և ազատագրական մի շարք մարտերի, այդ թվում` Դիվանալար և Ղաջար գյուղերի ազատագրմանը, Մարզիլլուի, Ամիրանլարի, Գևորգավան ռազմական հենակետերի վերացմանը: Այնուհետև սկսվել է Ֆիզուլլու, Աղդամի շրջանների ազատագրումը: Այդտեղ Կոմիտաս Հակոբյանը փայլուն կերպով կատարել է մարտական իր առաջադրանքը: 1993 թ օգոստոսի 16-ին նա իր մարտիկների հետ առաջինը բարձրացավ Ֆիզուլլուի բարձունքներից մեկը` «Կարիերը»: Շուտով նա ուներ ավագ լեյտենանտի կոչում և գումարտակի հրամանատարի տեղակալ էր քաղաքական գծով: 1994 թ ապրիլի 27-ին, անձնազոհության անկրկնելի օրինակ էր նրա կատարած սխրանքը: Կոմիտասը միայնակ և առաջինը մտավ ադրբեջանցիների կողմից գրավված խրամատը: 1994թ. մայիս 2-ին նա իր մարտիկների հետ մտնում է Մարտակերտի շրջան: Երեք օր պատերազմելով և գրավելով մի շարք դիրքեր` մայիսի 5-ին Կարմիրավան գյուղի ազատագրական մարտում հերոսաբար զոհվում է 22-ամյա Կոմիտաս Հակոբյանը: Ընդամենը օրեր էին մնում նրա և սիրած աղջկա` Նունեի հարսանիքին»:
Խիզախ մարտիկը հետմահու պարգևատրվեց Արցախի «Արիության համար» մեդալով, իսկ հայրենի գյուղի դպրոցը կոչվեց նրա անունով: Մի անավարտ պոեմ է դառնում ինձ համար Կոմիտաս Հակոբյանի կյանքը` շղարշված իր բանաստեղծություններով, որ կարոտի, երազանքների, հույսի ու սպասումի, կյանքի իմաստի որոնում է հայրենիքի փրկության բարդ հանգույցներում: Նա հորինվածք չէր, այլ` իրականություն, որ ծիածանվեց հայրենյաց ազատամարտում և անմահացավ նաև իր պոետական թարմ քնարով` հավերժացնելով մի երիտասարդ կյանք:
Նատաշա Պողոսյան